In 43 voor Christus werd Cicero op bevel van Marcus Antonius vermoord. Na de moord op Caesar streefde Antonius naar de absolute macht. Dat zou het einde van de republiek en van de macht van de senaat betekenen. Cicero, een hevig verdediger van de republiek, kantte zich in een reeks redevoeringen tegen de plannen van Antonius en bekocht dat uiteindelijk met zijn leven. Een verordening gaf Antonius en Octavianus het recht hun vijanden te elimineren. Rome was op weg naar een absolutistisch keizerrijk.

Na de brutale ingreep van de immigratiedienst ICE waarbij Renee Good in dubieuze omstandigheden werd neergeschoten was de verontwaardiging groot. Te meer omdat het federale regime het onderzoek naar zich toetrok en in korte keren beslist werd dat de schutter niets te verwijten viel. De gouverneur van de staat Minnesota en de burgermeester van Minneapolis stellen kritische vragen bij de gang van zaken en eisen een grondig onderzoek. Beide heren zijn democraten. Prompt start nu het ministerie van justitie een strafonderzoek naar hun optreden. Een zorgwekkende escalatie van wat in het Amerika van Trump aan de gang is.

Duizenden ICE-agenten naar Minneapolis sturen om aldaar de kritische reactie op de brutale ingreep te onderdrukken, is op zich al een ongekend machtsvertoon. Maar het gerecht inzetten tegen kritische politieke tegenstanders is nog een brug verder. Trump misbruikt het gerecht om zijn eigen agenda door te drukken. De mening van Trump schuift de vrije meningsuiting terzijde. Een volgende stap richting een autoritair regime na zijn openlijk misprijzen voor congres en senaat? Terecht maakt men zich zorgen over wat Trump nog in petto heeft met de voor hem ongunstige vooruitzichten op de komende tussentijdse verkiezingen. Hertekenen van de kiesdistricten in het voordeel van de republikeinen is een veeg teken voor wat nog kan volgen.

In het Rusland van Poetin zijn die praktijken schering en inslag. Lange gevangenisstraffen of eenvoudigweg moord behoren tot de instrumenten waarmee de dictator en zijn omgeving hun wil opleggen. Ook in het Oosters continent bepaalt het Chinese regime het doen en denken van de burger. Met de evolutie in Amerika dreigt Europa ingesloten te geraken tussen drie autoritair bestuurde machtsblokken. Handhaven van de sinds de achttiende-eeuwse verlichting moeizaam verworden vrijheden wordt een heikele zaak. Te meer omdat Trump er ook niet voor terugschrikt de bondgenoten te bedreigen met douanerechten als ze zijn aanspraken op het autonome Groenland zouden tegenwerken.

Waarheen? Een urgente vraag.

Flor De Preter